Met precisielandbouw naar landbouw met meer precisie

Door Corné Kempenaar


Het onderwerp precisielandbouw is hot. En terecht. Dankzij recent beschikbaar gekomen technische mogelijkheden op het gebied van plaatsbepaling, sensoren, mechanisatie, automatisering en robotisering, en de maatschappelijke wens van verduurzaming, biedt precisielandbouw veel kansen voor agrarische bedrijven en de toeleverende bedrijven eromheen. De uitdaging ‘Meer met Minder’ kan hiermee door de sector voor een groot deel gerealiseerd worden. Precisielandbouw zorgt er namelijk voor dat planten en dieren nauwkeurig die behandeling krijgen die ze nodig hebben. Met andere woorden, niet meer dan nodig. Maar gaat het snel genoeg?

Een voorwaarde om precisielandbouw te kunnen doen, is het hebben van een nauwkeurig plaatsbepalingssysteem op het bedrijf. Dergelijke systemen (bijv. RTK GPS) zijn de afgelopen 10 jaar haalbaar en betaalbaar geworden, en worden nu breed toegepast op veel agrarische bedrijven. Ruim 80% van de akkerbouwbedrijven in Flevoland heeft zo’n systeem. De volgende stap in de ontwikkellijn van precisielandbouw is het gericht en nauwkeuriger behandelen van gewasplanten, en ook dieren, op de kleinst mogelijke schaal. Hier staat precisielandbouw nog in de kinderschoenen. De eerste relatief makkelijke precisielandbouw-toepassingen zijn nu beschikbaar. Als voorbeelden noem ik pleksgewijs doseren van loofdoodmiddelen in aardappelen met biomassakaarten en pleksgewijs bekalken van percelen op basis van bodem pH-kaarten (zie Apps op www.akkerweb.nl). Bij deze, en de nog te verwachten precisielandbouw-toepassingen, geldt dat er sensoren (moeten) zijn die variatie binnen het gewas plaats-specifiek en nauwkeurig kunnen meten, software-modellen die meetwaarden en andere data vertalen in nut en intensiteit van behandelingen, en machines die behandelingen geautomatiseerd liefst autonoom uitvoeren. Er is nog veel R&D nodig om tot meer effectieve precisielandbouw-toepassingen te komen die economisch en robuust genoeg zijn dat telers hier op grote schaal mee aan de slag gaan. Veel telers zijn nog afwachtend omdat ze eerst van de meerwaarde en het gemak overtuigd moeten worden.

De komende jaren zullen meer precisielandbouw-toepassingen beschikbaar komen. Langzaam, maar zeker! Een integrale aanpakken is nodig waarin sensoren, teeltkennis, modellen, data, ICT en mechanisatie op elkaar afgestemd ontwikkeld worden tot praktische toepassingen met een meerwaarde. Goede wijn moet rijpen. Het heeft dus tijd nodig. Het zal dan ook eerder als evolutie dan revolutie voelen voordat we op grote schaal de vruchten van precisielandbouw gaan proeven. Gelukkig wordt er op veel plekken gewerkt aan precisielandbouw. Samenwerken en integrale zijn versnellingsfactoren.